Cuộc sống

6 bí ẩn quanh chứng dị ứng làm khổ gần 1/3 nhân loại

Milu
Xuân hè là mùa của hoa cỏ, cũng là mùa phát bệnh của chứng dị ứng phấn hoa... Đó là 1 trong 6 điều độc đáo về loại dị ứng này.

Nước mũi chảy, niêm mạc mắt bị sưng, họng thì ngứa và còn hắt hơi liên tục – đó chính là những dấu hiệu khó chịu nhất mà bất kì ai bị dị ứng phấn hoa đều từng gặp. Mùa xuân hè kéo theo sự nở rộ của cỏ cây hoa lá cũng làm gia tăng số lượng bệnh nhân mắc phải căn bệnh này.

6 bí ẩn quanh chứng dị ứng làm khổ gần 1/3 nhân loại

Hay fever” là chứng dị ứng phấn hoặc bụi cỏ là dạng dị ứng về đường hô hấp thường gặp. Một số người bị dị ứng với một vài loại phấn hoa hoặc vẩn bụi cỏ, do đó khi chúng ta hít không khí có chứa chúng, cơ thể sẽ phản ứng lại bằng cách tiết ra một hóa chất có tên là histamine. Chất này làm cho niêm mạc mắt, mi mắt, xoang mũi sưng lên, hoặc bị chảy nước và ngứa kéo dài; một số triệu chứng khác có thể kể đến như hắt hơi liên tục, khó ngủ,…

Việc hiểu rõ triệu chứng này là cần thiết bởi hàng năm, dị ứng hoa cỏ ảnh hưởng tới cuộc sống của 10%-30% dân số trên thế giới. Cùng Lost Bird tìm hiểu về 6 điều thú vị xoay quanh chứng này nhé!

1. Cái tên “Hay-fever” là một sự nhầm lẫn trong lịch sử

“Hay” trong tiếng Anh có nghĩa là cỏ khô, dịch nôm na “hay-fever” có nghĩa là cơn sốt do cỏ khô. Nguồn gốc của thuật ngữ này xuất hiện từ đầu thế kỷ 19, khi mà thỉnh thoảng có người sẽ lên cơn sốt hay chảy mũi khi đi cắt rơm ngoài đồng ruộng về. Do đó, nhiều người lầm tưởng cỏ khô hay cỏ rơm là nguyên nhân gây bệnh. Do đó cái tên “hay-fever” ra đời.

6 bí ẩn quanh chứng dị ứng làm khổ gần 1/3 nhân loại

Sau đó, một bác sĩ người Anh tên là James Bostock đã đính chính rằng cỏ khô không phải là nguyên nhân khi thấy mình vẫn mắc những dấu hiệu tương tự dù không tiếp xúc với cỏ khô và tình trạng bệnh trở nên tồi tệ hơn vào mùa hè. Do đó, ông gọi nó là bệnh “summer catarrh”- có thể tạm hiểu là chứng “ chảy nước vào mùa hè”.

6 bí ẩn quanh chứng dị ứng làm khổ gần 1/3 nhân loại

Mối liên hệ thật sự của triệu chứng này với phấn hoa chỉ được tìm ra vào năm 1859 bởi nhà khoa học người Anh tên là Charles Blackley khi ông hắt hơi lúc đang ngửi một bó bluegrass – một loại cỏ được dùng để làm thức ăn cho gia súc tại Mỹ. Ông không chỉ tìm ra phấn hoa là nguyên nhân mà còn cho rằng phấn hoa do nhẹ nên dễ dàng bay trong không khí và đi vào cơ thể con người. Nó được xem là vật thể lạ khi xâm nhập đồng thời chứa độc tố nên gây ra các triệu chứng dị ứng. Tuy nhiên, ông vẫn chưa hiểu rõ hoàn toàn về việc dị ứng phấn hoa bởi vai trò của hệ thống miễn dịch trong y học tại thời điểm đó chưa được hiểu rõ. Chỉ cho đến ngày nay khi chúng ta hiểu rõ rằng cơ chế gây nên dị ứng là do hệ thống miễn dịch của một số cá nhân phản ứng thái quá khi gặp phấn hoa vì chúng nhầm tưởng đó là virus, gây nên hàng loạt triệu chứng khó chịu cho cơ thể. Tuy nhiên, cái tên “hay-fever” vẫn được sử dụng để chỉ trạng thái bị dị ứng phấn hoa cỏ.

2. Chứng dị ứng này sẽ may mắn giảm dần khi bạn lớn lên và già đi

Đây quả thực là một tin vui bởi nửa số bệnh nhân thấy các triệu chứng của mình giảm bớt đi theo tuổi tác và 20% trong số họ không còn mắc chứng dị ứng này nữa. Một nghiên cứu của Thụy Điển đã chỉ ra rằng loại dị ứng này rất có thể sẽ biến mất ở một số người khi họ bước sang độ tuổi 50. Tuy nhiên, với những người không thể khỏi hoàn toàn, các triệu chứng khó chịu sẽ giảm đi dần dần và chỉ tái phát vào mùa hoa nở nhiều hàng năm.

6 bí ẩn quanh chứng dị ứng làm khổ gần 1/3 nhân loại

Tuy nhiên, người ta vẫn ghi nhận một số trường hợp mắc chứng dị ứng này lần đầu khi họ ở độ tuổi trung niên. Nhưng dù sao đó vẫn là trường hợp hiếm hoi, điều đáng buồn là càng ngày càng nhiều người mắc bệnh dị ứng hoa cỏ.

3. Bạn sẽ cảm thấy dễ chịu hơn nếu trời mưa

Một số bệnh nhân luôn cầu nguyện cho trời mưa bởi họ hy vọng rằng điều kiện ẩm ướt sẽ ngăn phấn hoa lan truyền trong không khí và bay vào mắt hay mũi của họ. Điều này là có cơ sở tuy nhiên nó còn phụ thuộc hoàn toàn vào lượng mưa. Sẽ thật có ích khi trời mưa nhỏ và vừa phải, nhưng mưa lớn sẽ đem lại tác dụng ngược lại. Dữ liệu về bảo hiểm y tế tại Hàn Quốc đã quan sát phân tích lượng bệnh nhân theo từng điều kiện thời tiết hàng ngày. Họ nhận ra số bệnh nhân ngoại trú vì viêm mũi dị ứng sẽ tăng vọt sau mưa lớn hoặc bão.

6 bí ẩn quanh chứng dị ứng làm khổ gần 1/3 nhân loại

Các nhà nghiên cứu tại Mỹ đã thực hiện nhiều thí nghiệm và đưa ra kết luận rằng mức độ phấn hoa trong không khí sẽ giảm khi mưa dưới 100mm/1h và tăng khi mưa lớn hơn 100mm. Mưa lớn dường như quất nhiều phấn hoa hơn lên không trung, điều này cũng xảy ra trong tình trạng thời tiết có gió to.

6 bí ẩn quanh chứng dị ứng làm khổ gần 1/3 nhân loại

4. Các triệu chứng của chứng dị ứng này sẽ khó chịu hơn vào ban ngày

Nếu bạn bị dị ứng cỏ hoa, lời khuyên là hãy ở yên trong nhà vào ban ngày nếu không muốn mọi chuyện tồi tệ hơn. Tuy nhiên, điều này còn phụ thuộc vào loại phấn hoa mà bạn ngừi phải.

6 bí ẩn quanh chứng dị ứng làm khổ gần 1/3 nhân loại

Trong một nghiên cứu về ảnh hưởng của phấn hoa với cơ thể con người, người ta đã đặt trên mái của một căn nhà ở Ba Lan 5 loại cây và thực hiện đo nồng độ phấn hoa cả ngày và đêm. Kết quả cho thấy nồng độ của phấn hoa ngải cứu thấp hơn vào ban đêm trong khi cây cỏ phấn hương lại sản xuất phấn nhiều hơn vào ban ngày. Mức độ phấn của cây hoa cỏ và gỗ trăn hầu như lại không có sự chênh lệch trong 24h.

6 bí ẩn quanh chứng dị ứng làm khổ gần 1/3 nhân loại

Vào ban ngày, nhiệt độ sẽ cao hơn, khiến không khí mang nhiều phấn hoa lên cao hơn, trong khi đêm với nhiệt độ lạnh, số phấn hoa sẽ bị hạ xuống sát mặt đất. Do đó một số người sẽ thấy triệu chứng của mình tồi tệ hơn khi bình minh. Mức độ phấn tại các thời điểm khác nhau phụ thuộc vào độ nặng nhẹ của từng hạt phấn cũng như thời gian mà loài cây đó giải phóng phấn hoa trong ngày.

Do đó, có thể khẳng định chứng dị ứng sẽ nặng nề hơn vào ban ngày nhưng nó còn phụ thuộc vào loại hoa cỏ nào gần nơi bạn sống và loại bạn bị dị ứng.

5. Thuốc kháng histamine từng làm bạn buồn ngủ

Như đã đề cập ở trên, cơ thể bạn sẽ tiết ra histamine khi bạn tiếp xúc với loại phấn gây dị ứng. Chính chất này sẽ gây ra các triệu chứng khó chịu cho cơ thể. Do đó, người ta sử dụng thuốc chống histamine nhằm giảm một số triệu chứng do dị ứng gây ra. Tuy nhiên các loại thuốc thời kì đầu có tác dụng phụ là gây buồn ngủ, do đó nó sẽ tốt trong trường hợp giúp bạn ngủ ngon hơn khi bị dị ứng nhưng sẽ gây cản trở cho cuộc sống thường ngày của bạn.

6 bí ẩn quanh chứng dị ứng làm khổ gần 1/3 nhân loại

Cho đến những năm 80, 90 của thế kỷ trước, một số loại kháng histamine thế hệ tiếp theo bắt đầu xuất hiện. Loại thuốc này có thể cản các triệu chứng dị ứng nhưng không vượt qua hàng rào máu vào não, do đó dẫn đến việc có ít hay không có triệu chứng buồn ngủ.

6. Mật ong liệu có thể làm giảm các triệu chứng của dị ứng phấn hoa?

Mật ong thật sự là loại thực phẩm thần kỳ, trong đó có việc nhiều người tin dùng để giảm một số triệu chứng của dị ứng. Trong một nghiên cứu nhỏ được thực hiện tại Mỹ, người ta đã yêu cầu từng người dân bị dị ứng uống 1 trong 3 loại: mật ong tiệt trùng, mật ong chưa qua tiệt trùng và syrup ngô có vị mật ong. Họ được yêu cầu uống một muỗng canh mỗi ngày bên cạnh các phương pháp điều trị thông thường mà họ vẫn hay dùng. Kết quả là hai loại mật ong không tạo ra sự khác biệt trong việc giảm bớt mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng.

6 bí ẩn quanh chứng dị ứng làm khổ gần 1/3 nhân loại

Tuy nhiên, một nghiên cứu khác tại Phần Lan lại cho thấy mật ong có thêm phấn hoa bạch dương lại có ích. Nhưng dù sao đó cũng chỉ là nghiên cứu thí điểm và một khuyến nghị mà thôi. Mật ong tốt thì tốt thật, nhưng liệu việc nó có thể trị dị ứng phấn hoa cần phải xem xét nhiều hơn!

Nguồn bài: BBC