Lịch sử

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam

Hạnh Tâm
Lên ngôi khi mới 6 ngày tuổi. 10 năm xa quê hương. 19 năm bị giam cầm trong tù. Cuộc đời của Nữ hoàng Scotland chỉ là một tấn thảm kịch.

Cuối năm nay, bộ phim Mary Queen of Scots (Mary, Nữ hoàng của người Scots) sẽ được trình chiếu với sự tham gia của hai diễn viên sáng giá là Margot RobbieSaoirse Ronan. Bộ phim kể về mối quan hệ đầy sóng gió giữa Nữ hoàng Scotland Mary Stuart và Nữ hoàng Anh Elizabeth Đệ Nhất vào thế kỉ 16.

Một trong những cảnh phim gây tò mò xuất hiện trong trailer là hai nữ hoàng phẫn nộ đáp trả nhau trong một căn phòng. Theo sử sách, hai vị nữ hoàng chưa từng gặp mặt trực tiếp, dù Nữ hoàng Mary bị chị họ của mình là Nữ hoàng Elizabeth Đệ Nhất giam cầm suốt 19 năm ròng rã.

Nhưng chi tiết hư cấu này có lẽ cũng chẳng ảnh hưởng gì đến bộ phim được đầu tư lớn cùng với diễn xuất của hai ngôi sao hạng A trong vai hai nữ hoàng có tầm ảnh hưởng và gây tranh cãi trong lịch sử. Mary và Elizabeth đều là hai người phụ nữ xinh đẹp, lôi cuốn và cá tính. Có chăng điểm khác biệt là Mary đã ba lần kết hôn, còn Elizabeth là Nữ vương Đồng trinh.

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam
Poster phim Mary Queen of Scots.

Elizabeth Tudor là con gái út của vua Henry VIII nước Anh. Mary Stuart là người con duy nhất của vua James V xứ Scotland và cũng là cháu họ của nhà vua Henry. Từ lâu, Anh và Scotland thường xảy ra những xung đột căng thẳng. Sau thất bại trong trận chiến Solway Moss, vua James qua đời, Mary Stuart lập tức nối ngôi khi mới được 6 ngày tuổi.

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam
Nữ hoàng Mary được mô tả là người phụ nữ có mái tóc đỏ đẹp tuyệt trần và chiếc cổ cao thanh tú (ảnh: Variety).

Để đạt được liên minh Pháp – Scotland, Nữ hoàng Mary chấp thuận cuộc hôn nhân chính trị với Thái tử nước Pháp Francois. Khi ấy, Mary mới 5 tuổi, còn Francois lên 3. Năm 1548, Mary trốn khỏi Scoltand đang bị người Anh tàn phá nặng nề và cập bến nước Pháp. Đây cũng là quê hương của mẹ bà.

10 năm sống trên đất Pháp là quãng thời gian yên bình và vui vẻ nhất trong cuộc đời Mary. Bà lớn lên trở thành một thiếu nữ vừa có sắc vừa có tài. Năm 16 tuổi, bà kết hôn với Thái tử Francois tại Nhà thờ Đức Bà Paris. Một năm sau, Henri II qua đời, Thái tử Francois kế vị ngai vàng, còn Mary trở thành người phụ nữ quyền lực bậc nhất khi là Nữ hoàng Scotland và Hoàng hậu nước Pháp.

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam
Nữ hoàng Mary và chồng bà, nhà vua Francois.

Tuy nhiên, cuộc hôn nhân kéo dài chẳng được bao lâu thì Nhà vua Francois qua đời. Sau khi chồng mất, Nữ hoàng Mary dong buồm trở về quê nhà và bắt đầu trị vì Scotland năm 19 tuổi. Khi ấy, tình hình chính trị Scotland vô cùng phức tạp và những cuộc tranh chấp giữa các tôn giáo liên tục nổ ra.

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam
Nữ hoàng Mary trong bộ đồ tang màu trắng.

Năm 1561, Mary kết hôn với người em họ Henry Stuart, Lãnh chúa Darnley. Hôn nhân lần thứ 2 này cũng chỉ kéo dài chưa đầy 5 năm thì Henry Stuart bị giết trong một cuộc nổi loạn của giới quý tộc. Bản thân Nữ hoàng Mary cũng bị giam lỏng tại lâu đài Loch Leven với tội danh mưu sát chồng.

Trước tình cảnh ngục tù, Mary buộc phải lựa chọn. Bà sẽ vượt ngục rồi tìm kiếm sự giúp đỡ của quân đội Pháp, đất nước đã nuôi dưỡng và che chở bà, hoặc bà sẽ vượt biên giới xuống phía Nam để nhờ cậy chị họ mình là Elizabeth giúp bà phục ngôi. Nữ hoàng Mary đã chọn phương án thứ hai và lựa chọn đó đã khiến bà vĩnh viễn không còn tự do.

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam
Tranh chân dung Nữ hoàng Elizabeth, chị họ của Nữ hoàng Mary.

Lại nói về Elizabeth Tudor, bà là con gái của Quốc vương Henry VIII và Vương hậu Anne Boleyn. Cuộc hôn nhân của cha mẹ bà vốn không được Công giáo châu Âu thừa nhận. Sau khi Anne Boleyn qua đời, Elizabeth bị gán cho là đứa con bất hợp pháp và bị tước bỏ danh hiệu Công nương.

Khi chị gái cùng cha khác mẹ là Nữ hoàng Anh Mary Đệ Nhất qua đời, Elizabeth thừa kế ngôi báu và trở thành cái gai trong mắt Công giáo châu Âu. Trong khi đó, Nữ hoàng Scotland Mary Stuart là mối đe dọa lớn đến ngai vàng của Elizabeth vì Mary là người thừa kế hợp pháp và là một giáo dân Công giáo.

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam
Khi còn ở Pháp, bản thân Mary cũng từng tuyên bố bà là Nữ hoàng Anh Quốc.

Nữ hoàng Elizabeth bày tỏ sự thương tiếc và cảm thông trước hoàn cảnh của Nữ hoàng Mary. Tuy nhiên, dưới sức ép của Hội đồng nước Anh và Scotland, Nữ hoàng Elizabeth không thể tiếp viện quân đội và tài chính cho đến khi Nữ hoàng Mary chứng minh bà hoàn toàn trong sạch.

Lúc bấy giờ, người anh cùng cha khác mẹ với Mary là Bá tước Moray đã trình “bức thư trong quan tài” nhằm phơi bày mối quan hệ nhân tình giữa Mary và Bá tước Bothwell khi Mary vẫn còn là vợ của Henry Stuart. Bức thư cũng vạch trần âm mưu hạ sát Henry Stuart của hai người. Mặc cho Nữ hoàng Mary ra sức phủ nhận, những bức thư này vẫn hoàn toàn gây bất lợi và làm giảm uy tín của bà trầm trọng.

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam
Nữ hoàng Mary và người chồng thứ ba của bà là Bá tước Bothwell được cho là đã có tư tình khi Nữ hoàng vẫn là vợ của Lãnh chúa Darnley, Henry Stuart.

Sau đó, Nữ hoàng Mary bị giam lỏng trong sự cô quạnh và bế tắc. Năm 1586, những bức thư Nữ hoàng Mary gửi cho thân tín Anthony Babington về việc âm mưu ám sát Nữ hoàng Elizabeth đã bị bộ trưởng Francis Walsingham giải mã và tuồn ra ngoài. Nữ hoàng Mary và Babington lập tức bị bắt giam vì tội phản quốc.

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam
Bức tranh vẽ lại phiên tòa xét xử Nữ hoàng Mary.

Ngày 7/2/1587, Nữ hoàng Mary nhận được thông báo bà sẽ bị hành quyết vào ngày hôm sau. Khi nhận được hung tin, Nữ hoàng vẫn giữ cho mình sự bình tĩnh để cầu nguyện, phân chia tài sản và viết chúc thư gửi đến gia quyến. Khi bước lên đoạn đầu đài được dựng ở Great Hall, Nữ hoàng Mary đã nói lời vĩnh biệt:

“Kết thúc của ta cũng là khởi đầu của ta."

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam
Bức tranh vẽ buổi hành quyết.

Một nhân chứng chứng kiến vụ xử tử Nữ hoàng Mary kể lại rằng, ngày hôm đó, bà mặc một chiếc váy đỏ ám chỉ tử vì đạo. Bà bước trong tư thế ngẩng cao đầu và toát ra vẻ uy nghiêm của một vị Nữ hoàng. Khi tên đao phủ cúi xin sự tha thứ của Mary, bà đã nói:

“Ta thực lòng tha thứ cho các ngươi, bây giờ, ta hi vọng, các ngươi sẽ kết thúc nỗi phiền muộn của ta.”

Theo lời của những người có mặt tại đó, Nữ hoàng Mary bị chặt đầu bằng ba nhát đao. Sau đó, người hành quyết đã nâng đầu bà lên trước đám đông và hô: “Chúa phù hộ cho Nữ hoàng”.

Đúng lúc này, mái tóc đỏ của Nữ hoàng Mary rơi xuống và để lộ những sợi tóc bạc thưa thớt. Mặc dù Nữ hoàng mới 44 tuổi nhưng trông bà khắc khổ như một cụ già. Đó không phải là do tuổi tác. Những phiền muộn, bất hạnh, nỗi buồn và 19 năm đằng đẵng sống trong ngục tù đã khiến Nữ hoàng xinh đẹp ra nông nỗi này.

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam
Hình nộm của Nữ hoàng Mary trong tu viện Westminster.

Về phần Nữ hoàng Elizabeth, bà trở nên tức giận khi Hội đồng hành quyết Nữ hoàng Mary mà chưa có sự chuẩn tấu của bà. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng chính sự do dự và mập mờ của Nữ hoàng Elizabeth đã gây nên cái chết của người chị họ.

Dù thế nào đi chăng nữa, cuối cùng, Nữ hoàng Elizabeth cũng triệt hạ được một đối thủ đáng gờm đe dọa đến ngôi báu. Còn Nữ hoàng Mary đã kết thúc cuộc đời đầy sóng gió khi chỉ là con tốt trên bàn cờ chính trị đầy rẫy mưu mô, gian xảo và tư lợi.

Mary Stuart: Lên ngôi Nữ hoàng Scotland khi còn đỏ hỏn và kết thúc bằng 19 năm biệt giam
Nữ hoàng Mary và con trai James I. Sau khi Nữ hoàng Elizabeth qua đời, James I đã kế vị, vừa là nhà vua Scotland, vừa là vua nước Anh (ảnh: Wikipedia).
Nguồn bài: thevintagenews