Lịch sử

Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới

Chim Mỏ Rộng
Đại kiện tướng cờ vua bất khả chiến bại của Nga cũng phải ôm đầu thất vọng vì trí tuệ nhân tạo của siêu máy tính.

Trong ảnh là Garry Kasparov, một đại kiện tướng cờ vua đang ôm đầu thất vọng khi bị một siêu máy tính đánh bại. Kasparov được mệnh danh là kỳ thủ "bất khả chiến bại" trong lịch sử với hệ số ELO 28519 (một phương pháp để tính toán một cách tương đối trình độ của những người chơi cờ vua). Ông được xếp hạng cao nhất trong suốt 20 năm từ 1985 đến 2005, và là nhà vô địch thế giới không đối thủ từ 1985 đến 1993.

Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Khán giả đang theo dõi trực tiếp trận đấu giữa đại kiện tướng Garry Kasparov và siêu máy tính Deep Blue do công ty IBM sáng tạo vào ngày 11/5/1997.

Đối thủ của Kasparov trong trận đấu lịch sử này là siêu máy tính Deep Blue, một cỗ máy có khả năng tưởng tượng trung bình 200.000.000 vị trí mỗi giây.

Khi bắt đầu trận đấu, đại kiện tướng cờ vua rất tự tin vì ông đã từng đánh bại cỗ máy này vào năm 1996, dù Deep Blue đời trước đã thắng một ván trước Kasparov nhưng ông là người giành chiến thắng chung cuộc. Sau lần thất bại trước, công ty IBM đã nâng cấp trí thông minh của Deep Blue và quyết tâm đánh bại Kasparov một lần nữa.

Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Garry Kasparov cầm một con tốt trong trận đấu 6 lượt với Deep Blue, chiếc máy tính được điều khiển bởi nhà thiết kế Feng-hsiung Hsu vào ngày 10/2/1996.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Deep Blue tại trụ sở chính của IBM ở Armonk, New York.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Màn hình hiển thị của Deep Blue.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Một lập trình viên máy tính tại trụ sở chính của IBM.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Nhà phát triển Deep Blue, Tiến sĩ Chung-Jen Tan chúc mừng Garry Kasparov sau khi chiến thắng siêu máy tính trong trận đấu vào năm 1996.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Kasparov chụp ảnh trong khi tập luyện cho trận đấu với Deep Blue.

IBM đã lập trình cỗ máy trở thành thứ "chuyên chiến đấu với Kasparov", tất cả nước đi mở đầu, các thế cờ đột phá từng được đại kiện tướng này sử dụng đều được lập trình kĩ lưỡng trong từ điển của Deep Blue. Kết quả của sự quyết tâm này là Deep Blue đã giành chiến thắng chung cuộc sau 6 ván thi đấu với tỉ số: 3,5 - 2,5. Tại ván đấu cuối, Kasparov đã mắc sai lầm trong nước đi khai cuộc, Deep Blue đã phát hiện ra điều này và phá vỡ thế trận khiến Kasparov đầu hàng.

Ngày 11/5/1997, trận đấu được phát trực tiếp trên toàn cầu, Deep Blue chiến thắng đã đặt ra câu hỏi liệu đây có phải là bước đầu cho thấy máy móc sẽ thay thế trí tuệ của con người.

Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Kasparov nâng một chiếc mũ trắng có nghĩa là ông sẽ đi nước cờ đầu tiên trong trận tái đấu với Deep Blue.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Feng-hsiung Hsu khởi động Deep Blue trước khi kiện tướng cờ vua Kasparov đi nước cờ đầu tiên.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Kasparov đang suy nghĩ nước đi đầu tiên trong lượt đấu thứ nhất.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Kasparov đã đi nước cờ đầu tiên, một con Mã.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Khán giả theo dõi trận đấu đầu tiên vào ngày 3/3/1997.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Nhà khoa học Murray Campbell của IBM đang đi nước cờ cho Deep Blue trong lượt đấu thứ 2.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Kasparov đi nước cờ tiếp theo.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Kasparov cân nhắc việc lựa chọn nước cờ trong trận đấu thứ 3, sau khi giành chiến thắng trận đầu tiên và thua ở trận thứ hai.

Thời gian sau đó, Kasparov rất buồn và cay đắng khi mình đã thua một cỗ máy. Tuy nhiên vào năm 2016, Kasparov tiết lộ rằng mình đã thay đổi quan điểm về Deep Blue. Ông chia sẻ:

"Trong thời gian viết sách tôi đã làm rất nhiều nghiên cứu - phân tích các trận đấu cờ vua với các máy tính hiện đại và tôi đã thay đổi quan điểm của mình. Tôi không viết bất kỳ bức thư nào cho IBM, nhưng sự tôn trọng của tôi đối với đội ngũ sáng tạo ra Deep Blue đã tăng lên. Tôi cũng biết lối chơi của mình, và cả Deep Blue năm đó đã đi xuống. Ngày nay một phần mềm chơi cờ vua trong máy tính xách tay cũng sẽ có thể đánh bại tôi hay Deep Blue”.

Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Khán giả căng thẳng quan sát ván cờ giữa Kasparov và Deep Blue.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Đội ngũ Deep Blue của IBM chụp ảnh sau khi trận thứ 4 kết thúc với tỷ số hoà.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Kasparov đang căng thẳng trong lượt đấu tiếp theo.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Kasparov ôm đầu tỏ ra thất vọng.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Ở trận đấu thứ 5, Kasparov rất căng thẳng khi đi mỗi nước cờ.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Kasparov tiếp tục ôm đầu trong khi nhà khoa học IBM Joseph Hoane đi nước cờ đầu tiên trong trận thi đấu cuối cùng.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Kasparov đau buồn khi bị Deep Blue đánh bại nhanh chóng trong lượt đấu cuối cùng.
Ngày 11/5/1997: Siêu máy tính xuất sắc đánh bại đại kiện tướng cờ vua của thế giới
Ngày 11/5/1997 là ngày không thể quên đối với đại kiện tướng cờ vua thế giới Garry Kasparov.

Chiến thắng của Deep Blue vào năm 1997 có ý nghĩa rất đặc biệt đối với ngành công nghệ. Đây là dấu ấn cho thấy trí tuệ nhân tạo đã bắt kịp trí thông minh của con người, và có thể đánh bại những nhà vô địch trí tuệ vĩ đại nhất của nhân loại.

Nguồn bài: Rare Historical Photos