Thiên nhiên

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh

Quang Niên 光年
Liệu những loài động vật đã tuyệt chủng có thể tái sinh được không? Việc này được đề cập nhiều trong các bộ phim viễn tưởng nhưng giờ đây giới khoa học tin đó chỉ là vấn đề thời gian.

Trong các bộ phim khoa học viễn tưởng, người ta phát hiện thấy DNA gần như nguyên vẹn của những loài động vật đã tuyệt chủng trong các mẫu hổ phách hay những tảng băng đóng băng vĩnh cửu từ kỷ băng hà, rồi nhân bản DNA này và tạo thành những sinh vật sống thật sự.

Điều này nghe hoàn toàn hợp lý và trên thực tế, các nhà khoa học đã thừa nhận chuyện đó có thể thực hiện được, mặc dù họ chỉ mới nghiên cứu nó ở những bước đầu tiên. Sau đây là danh sách 14 loài động vật đã tuyệt chủng có khả năng được hồi sinh trong tương lai.

Voi ma mút

Các nhà nghiên cứu ở Harvard cho biết họ chỉ cần hai năm để tạo ra một phôi thai lai có gen của voi ma mút và một loài động vật còn sống có họ hàng gần với nó, là một giống voi to lớn ở Châu Á. Sinh vật tạo thành sẽ được gọi là mammophant.

Nó sẽ có ngoại hình trông giống như voi, nhưng sở hữu những đặc tính như lông xù xì, tai nhỏ và thích nghi được với môi trường lạnh như loài ma mút đã tuyệt chủng. Nhóm nghiên cứu cho biết họ đang tiến hành và sẽ tạo ra một sinh vật như vậy chỉ trong vài năm tới.

Cơ sở này cũng cho biết họ đang tiến hành chỉnh sửa gen trên 44 gen voi ma mút, việc này được thực hiện với mục đích tạo ra những sinh vật lai giữa voi hiện đại và ma mút cổ đại. “Chúng tôi không thật sự tạo ra một con ma mút, chúng tôi chỉ duy trì gen voi khổng lồ và cho thấy công nghệ này có thể được thực hiện” - giáo sư George Church cho biết.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Voi ma mút cổ đại. Tranh: Mauricio Antón.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến trái chiều đã được đưa ra liên quan đến dự án này: “Việc tái sinh voi ma mút gây ra một vấn đề lớn. Voi là một loài sống theo bầy đàn, điều gì sẽ xảy ra nếu voi ma mút bỗng nhiên xuất hiện trở lại, liệu nó sẽ có thể chung sống với những đàn voi Châu Á khác?”.

Voi ma mút là ứng cử viên sáng giá cho công nghệ hồi sinh động vật tuyệt chủng, loài này chết trong môi trường giá lạnh và phần lớn gen của chúng được bảo quản rất tốt trong những tảng băng vĩnh cửu ở đài nguyên Bắc Cực.

Hổ Tasmanian

Loài hổ Tasmanian hay Thylacine là một loài động vật đáng chú ý có nguồn gốc từ Úc và là loài động vật có túi ăn thịt được biết đến nhiều nhất ở thời hiện đại. Động vật này tuyệt chủng vào thập niên 1930 do bị săn bắn quá mức cùng sự thiếu đa dạng trong di truyền.

Bởi vì chúng bị tuyệt chủng gần đây nên các mẫu cơ thể vẫn còn được giữ nguyên vẹn. Các mẫu cơ thể của hổ Tasmanian được ngâm trong những lọ hóa chất ở viện bảo tàng hay trường đại học, tất cả chúng đều giữ lại được DNA nguyên mẫu.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Hổ Tasmanian. Ảnh: Wikimedia.

Các dự án hồi sinh loài này đang được tiến hành và một số bộ gen của chúng đã được đưa vào bào thai của chuột thành công nhằm kết hợp với gen của loài chuột và tạo ra một sinh vật lai mới.

Dê rừng Pyrenean

Mặc dù kỹ thuật hồi sinh những loài động vật tuyệt chủng vẫn còn đang được nghiên cứu ở những bước đi đầu tiên, nhưng loài dê rừng Pyrenean thực tế đã được hồi sinh và nó là loài động vật tuyệt chủng đầu tiên được tái sinh, dù chỉ trong 7 phút.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Tranh vẽ loài dê rừng Pyrenean đang ăn cỏ vào năm 1898 bởi Richard Lydekker.

Bào thai nhân bản chứa DNA của con dê rừng Pyrenean cuối cùng được phát triển thành công sau khi cấy ghép vào cơ thể một con dê hiện đại. Con dê lai đã được sinh ra nhưng chỉ sống được 7 phút do phổi không thích ứng được với môi trường xung quanh.

Tuy vậy, điều này cho thấy khả năng hồi sinh những loài động vật đã tuyệt chủng là có thể xảy ra. Con dê rừng Pyrenean cuối cùng được đặt tên là Celia, đã chết vào năm 2000 sau khi bị ngã từ cây cao xuống đất. DNA của nó đã được nhanh chóng lưu lại sau đó.

Hổ răng kiếm

Nhìn vào hình ảnh loài động vật họ mèo với chiếc răng nanh mọc dài và sắc nhọn, có lẽ bạn sẽ tự hỏi liệu việc hồi sinh loài này có phải là một ý hay hay không? Tuy nhiên, khi xét về mặt khoa học, đây là một ý hay và có khả năng thực hiện cao.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Hổ răng kiếm. Ảnh: Sfocato/Shutterstock.

Không chỉ tuyệt chủng ở thời gian tương đối gần – 11.000 năm trước, mà những mẫu hóa thạch của chúng phần lớn cũng được bảo quản và tồn tại tốt đến tận ngày nay. Do tập quán sống lang thang, rất nhiều mẫu hóa thạch nguyên vẹn của loài này đã được tìm thấy.

Moa

Những con chim khổng lồ có cánh nhưng không bay tương tự như loài đà điểu hiện đại, từng là loài chim lớn nhất thế giới. Tuy nhiên, do sự săn bắt quá mức vào khoảng 600 năm trước, loài Moa đã bị tuyệt chủng.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Tranh: Wikimedia Commons.

Mặc dù vậy, lông và trứng của chúng được tìm thấy ở trạng thái khá nguyên vẹn. DNA của loài Moa được trích xuất từ lông và trứng của chúng hiện đã được đưa vào phòng thí nghiệm và thực hiện những dự án nhân bản loài.

Dodo

Đây có lẽ là loài động vật tuyệt chủng nổi tiếng nhất thế giới, nó bị xóa sổ hoàn toàn chỉ sau 80 năm phát hiện. Vì môi trường sống của loài chim này trên đảo Mauritius không có thú dữ ăn thịt, nên chúng tiến hóa theo hướng không sợ hãi bất cứ loài nào và bị con người tiếp cận rồi giết chết nhanh chóng.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Loài Dodo huyền thoại. Tranh: Biodiversity Heritage Library.

Những con chim Dodo sẽ được tái sinh nếu các nhà khoa học lấy DNA của chúng và cấy ghép vào trứng của chim bồ câu hiện đại, chúng có bộ gen liên quan mật thiết với nhau.

Mẫu DNA nguyên vẹn của Dodo hiện đang được bảo quản ở Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Oxford, khiến Dodo có khả năng cao được hồi sinh trong tương lai.

Con lười đất

Nhìn vào những vết tích hóa thạch của loài sinh vật cổ đại này, chắc hẳn chúng ta sẽ nghĩ đó là một con gấu khổng lồ. Trong thực tế, con vật này là con lười đất, một loài có họ hàng gần với loài lười chỉ biết ngủ ngày như chúng ta thấy ngày nay.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Bộ xương của lười đất được trưng bày ở Bảo tàng Tự nhiên Florida. Ảnh: Dallas Krentzel.

Nếu loài này được hồi sinh, thật sự đó là một sự kiện thú vị rất đáng quan tâm. Những con lười đất đã tung hoành thế giới này từ khi nền văn minh của con người chỉ mới là buổi bình minh vào khoảng 8.000 năm trước.

DNA của những chú lười đất vẫn còn được bảo quản khá tốt trong những sợi lông của chúng. Tuy nhiên, kích thước khổng lồ của chúng khi so với lười hiện đại thật khó để tạo ra một giống lai. Các nhà khoa học sẽ phát triển thai nhi của lười đất trong tử cung nhân tạo trong tương lai.

Vẹt đuôi dài Carolina

Đây là loài vẹt đuôi dài duy nhất có nguồn gốc từ Hoa Kỳ, thế nhưng số phận của vẹt đuôi dài Carolina rất bất hạnh khi bị người ta săn bắt để lấy chiếc đuôi làm lông cắm trên nón vành của phụ nữ, thời điểm kiểu thời trang này trở nên thịnh hành vào năm 1918.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Vẹt đuôi dài Carolina. Ảnh: James St. John/Flickr.

Rất may sau khi bị tiêu diệt hoàn toàn, giới khoa học tìm được những chiếc lông và trứng của chúng rồi nhanh chóng đưa vào viện bảo tàng để lưu giữ DNA. Một số nhà sử học đã kêu gọi bắt đầu dự án nhân bản loài chim đặc trưng này của bờ đông Hoa Kỳ.

Tê giác lông mượt

Voi ma mút không chỉ là loài động vật khổng lồ với bộ lông mượt mà sống ở những đài nguyên lạnh lẽo, mà còn có loài tê giác lông mượt đã chống chọi trước cái lạnh thấu xương ở vùng Bắc cực cách đây hơn 10.000 năm. Nhiều hình khắc cổ xưa trong hang động được tìm thấy ở Chauvet-Pont-d'Arc thuộc Pháp cũng cho thấy sự tồn tại của loài động vật này.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Tê giác lông mượt. Tranh: Charles R. Knight/Wikimedia Commons.

Với những lý do mà voi ma mút có thể hồi sinh được, thì loài tê giác lông mượt này cũng vậy. Những gì còn sót lại của nó được bảo quản cực kỳ tốt trong những lớp băng vĩnh cửu ở Bắc cực.

Bồ câu viễn khách

Cách đây gần 200 năm, cứ mỗi năm đàn chim bồ câu viễn khách lại đều đặn bay theo từng đàn với số lượng lớn qua bầu trời Bắc Mỹ. Đến năm 1914, loài này đã chính thức bị xóa sổ khi những cuộc săn bắn dữ dội từ những người thợ săn chờ sẵn ở mặt đất.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Bồ câu viễn khách. Ảnh: Seabamirum/Flickr.

Bằng những công nghệ hiện đại, loài chim từng có số lượng cá thể nhiều nhất ở Bắc Mỹ sắp sửa được sống lại một lần nữa. Những mẫu cơ thể, lông vũ hay DNA của chúng được bảo lưu kỹ lưỡng trong viện bảo tàng, chúng có họ hàng mật thiết với loài bồ câu bi ai nên việc tìm mẹ cho đứa con lai sẽ không quá khó khăn.

Nai sừng tấm Ireland

Một loài động vật có vú với kích thước lớn khác cũng là nạn nhân của sự kết thúc kỷ Băng Hà: Nai sừng tấm Ireland. Qua phân tích DNA cho thấy, loài vật này không phải loài nai xám - loài nai lớn nhất họ hươu nai ngày nay, mà nó chỉ là một con nai bình thường với kích thước lớn.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Nai sừng tấm Ireland. Tranh: Charles R. Knight/Wikimedia Commons.

Trong thực tế, nai sừng tấm Ireland là loài nai lớn nhất thế giới vào lúc nó còn tồn tại. Những chiếc sừng của nó dài đến 3,6 mét. Cũng như những loài động vật sống vào thế Canh Tân, rất nhiều mảnh cơ thể và mẫu DNA của loài này vẫn còn được bảo tồn tốt trong những lớp băng vĩnh cửu, khiến khả năng hồi sinh loài này là có thật.

Cá heo sông Dương Tử

Khi được tuyên bố đã tuyệt chủng vào năm 2006, cá heo sông Dương Tử chính thức trở thành loài động vật đầu tiên bị tuyệt chủng vào thời hiện đại. Loài vật này bị xóa sổ không phải do sự săn bắt, mà do môi trường sống bị ô nhiễm từ các hoạt động sinh hoạt và sản xuất công nghiệp của con người.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Xương của cá heo sông Dương Tử. Ảnh: ZUMA Press.

Do bị tuyệt chủng khi khoa học công nghệ đã phát triển tiến bộ, nên DNA của nó được dễ dàng lưu trữ lại qua những bộ phận trên cơ thể. Tuy nhiên, giống với nhiều loài khác sau khi được tái sinh, câu hỏi đặt ra là liệu nó có thể sống sót ở môi trường sống cũ hay không, khi mà sông Dương Tử bây giờ đang trở nên rất ô nhiễm.

Huia

Loài chim với chiếc mỏ độc đáo này từng là giống chim đặc trưng của Đảo Bắc thuộc New Zealand trước khi nó bị tuyệt chủng vào đầu thế kỷ 20 do nhu cầu thu thập mẫu vật để trưng bày ở các viện bảo tàng trên khắp thế giới.

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Loài chim Huia độc đáo. Tranh: Wikimedia Commons.

Vì đây là loài chim biểu tượng của đảo quốc New Zealand, một dự án đã được thực hiện bởi chính phủ quốc gia này nhằm hồi sinh loài chim Huia từ bộ DNA của chúng. Hiện dự án đã được bắt đầu và dự kiến sẽ hoàn thành không lâu trong tương lai.

Người Neanderthal

Đây có lẽ là loài gây tranh cãi nhất khi các nhà khoa học tính đến chuyện tái sinh. Rất nhiều câu hỏi về mặt đạo đức được đưa ra khi hồi sinh loài người Neanderthal, chẳng hạn chúng ta sẽ đối xử với loài này như thế nào, liệu họ sẽ thay thế chúng ta trong những công việc nguy hiểm?

14 động vật cổ đại đã tuyệt chủng hàng triệu năm trước sẽ được hồi sinh
Tượng sáp dựng lại ngoại hình của người Neanderthal tại Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Anh Quốc. Ảnh: Paul Hudson.

Là thành viên bị tuyệt chủng gần đây nhất của chi Người, người Neanderthal được xem là một phân loài của loài người hiện đại. Các nhà khoa học đã hoàn thành bộ gen của người Neanderthal nhưng vẫn chưa bắt tay vào công việc tái sinh vì nó gây ra làn sóng tranh cãi dữ dội.

Nguồn bài: MNN