Thiên nhiên

Nghiên cứu mới cho thấy nhân loại đang hủy hoại Trái Đất với tốc độ khủng khiếp

RACCOONISTA
Những thống kê mới nhất cho thấy nhân loại đang tự hủy hoại tương lai của chính giống loài mình.

Trong một nỗ lực toàn diện nhất được thực hiện cho đến nay dưới sự bảo trợ của Nền tảng chính sách khoa học liên chính phủ về đa dạng sinh học và hệ sinh thái (IPBES), khoảng 145 học giả và chuyên gia từ 50 quốc gia làm việc với 310 tác giả đóng góp nghiên cứu khoa học khác đã dành ba năm qua để tổng hợp và đánh giá các thay đổi về đa dạng sinh học toàn cầu trong khoảng thời gian 50 năm trở lại đây.

Báo cáo của IPBES chỉ ra đang có khoảng 1 triệu loài sinh vật đang trên bờ vực tuyệt chủng, 1/3 diện tích mặt đất và 75% lượng nước sạch toàn cầu được sử dụng cho hoạt động chăn nuôi gia súc, 60 tỷ tấn tài nguyên (có thể phục hồi và không thể phục hồi) đang bị khai thác mỗi ngày trên khắp thế giới.

bao
Ảnh chụp một cơn bão từ ngoài không gian, bão tố ngày càng mạnh hơn do biến đổi khí hậu.

Hiện tại, tình trạng thoái hóa, bạc màu của đất đang diễn ra nghiêm trọng đến mức có thể dẫn đến 23% diện tích mặt đất vốn có thể trồng trọt trở nên vô dụng, những vùng đất trồng hoa màu trị giá hơn 500 tỷ USD có thể không được thụ phấn (vì thiếu các loài côn trùng, các cơ chế thụ phấn tự nhiên), cuối cùng là hơn thêm 300 triệu người ở vùng duyên hải có nguy cơ mất trắng vì lũ lụt và gió bão vì thiên tai hàng năm, do các khu rừng phòng hộ đã bị hủy diệt.

sa mac hoa
Tình trạng sa mạc hóa đang diễn ra nghiêm trọng hơn.

Sir Robert Watson, trưởng ban nghiên cứu của IPBES cho biết:

Sức khỏe của hệ sinh thái mà chúng ta và rất nhiều loài khác phụ thuộc vào đang suy giảm nghiêm trọng. Cần có sự thay đổi toàn diện để tài nguyên thiên nhiên được bảo tồn, phục hồi và sử dụng bền vững, đây cũng chính là mục tiêu cuối cùng của rất nhiều mục tiêu toàn cầu khác.

Sự thay đổi toàn diện mà tôi đang nói đến là những thay đổi cơ bản, mang tính hệ thống, rộng khắp trên thế giới với những mô hình, mục tiêu và giá trị rõ ràng.

voi
Các loài động vật đang chết đi nhanh chóng.

Một trong những thành viên của IPBES, giáo sư Sandra Díaz ở Argentina giải thích thêm:

Đa dạng tự nhiên và đang dạng sinh học là di sản chung của nhân loại, đồng thời nó tạo thành một mạng lưới an toàn đảm bảo cho sự tồn vong của các giống loài, bao gồm cả chúng ta, thế nhưng mạng lưới an toàn đó đang bị kéo căng đến mức sắp đứt vỡ.

Sự đa dạng trong loài, giữa các loài của hệ sinh thái, tương tự như những điều căn bản khác cung cấp sự sống cho con người đang bị sút giảm nghiêm trọng mặc dù vẫn đủ cho chúng ta duy trì thêm một thời gian nữa.

koala
Gấu Koala đã tuyệt chủng trên lý thuyết, tức là các quần thể hiện tại không bao giờ có thể phục hồi lại được như xưa nữa, chúng chỉ giảm dần đi mà thôi.

IPBES cũng chỉ ra rằng số loài đặc hữu trên đất đã giảm đi 20% trong vòng 100 năm qua, 40% loài lưỡng cư, 30% loài san hô và 1/3 loài động vật có vú sống dưới nước đang có nguy cơ tuyệt chủng. Trong khi đó, 10% côn trùng và 9% loài động vật có ích cho hoạt động nông nghiệp đã tuyệt chủng từ năm 2016.

Giáo sư Josef Settele từ Cộng Hòa Liên Bang Đức nói:

Hệ sinh thái, các giống loài, động vật hoang dã, các chủng loài địa phương đặc hữu, động thực vật được con người thuần hóa...tất cả đều đang suy giảm hoặc biến mất. Mạng lưới toàn cầu kết nối sự sống giữa các loài khác nhau đã và đang bị phá hủy. Đây là hậu quả từ hoạt động của con người và lại trực tiếp ảnh hưởng đến tương lai của con người ở mọi nơi trên thế giới.

climate change
Loài người đang hủy hoại tự nhiên vì tham vọng không đáy.

Những nguyên nhân chính dẫn đến các vấn đề trên chủ yếu do mặt biển và mặt đất đang bị sử dụng để sản xuất, nuôi trồng một cách quá mức, con người lạm dụng tài nguyên thiên nhiên và sinh mệnh của các loài vật để phục vụ cho công nghiệp, ô nhiễm môi trường, biến đổi khí hậu, các loài vật cạnh tranh lẫn nhau.

nan doi
Những thảm họa mà con người gặp phải, bao gồm nạn đói, cũng một phần do chúng ta tự chuốc lấy.

Báo cáo của IPBES kết luận rằng sự suy giảm đa dạng sinh học không chỉ đơn thuần là một loài nào đó sẽ biến mất, nó sẽ ảnh hưởng đến nỗ lực xóa đói giảm nghèo của các quốc gia, nước sạch cho người dân, quy hoạch phá triển đô thị, giảm hậu quả biến đổi khí hậu và sử dụng đất bền vững.

bien doi khi hau 2
Biến đổi khí hậu là có thật nhưng hầu hết các chính phủ không thừa nhận vì nó sẽ ảnh hưởng đến lợi ích của họ.

Một trong những điều quan trọng khác là cần làm rõ trách nhiệm và năng lực quản trị của các chính phủ, tiêu thụ bình quân đầu người, cách mạng khoa học công nghệ...một số giúp giảm thiệt hại cho Trái Đất và một số lại gây thêm nhiều hậu quả. Chúng ta cần thấu hiểu cặn kẽ những yếu tố trực tiếp và gián tiếp dẫn đến các thay đổi mang quy mô toàn cầu, cũng như những giá trị xã hội làm nền tảng.

Nguồn bài: IIntergovernmental Science-Policy Platform on Biodiversity and Ecosystem Services