Ẩm thực

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Minh Ngọc
Từng là thứ thuốc của người lao động nghèo, trà thảo mộc đã trở thành một thức uống biểu tượng của châu Á và được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại.

Trà thảo dược là gì?

Được coi như là một bài thuốc, trà thảo mộc (gọi là leung cha) có tác dụng giải nhiệt bên trong và được sử dụng để điều trị các vấn đề sức khỏe. Từ cuối thế kỷ 19, trà thảo mộc đã được các bác sĩ sử dụng và vào năm 2006, nó được chọn là một trong những di sản văn hóa phi vật thể của Hồng Kông. Dưới đây là một số thành phần thường thấy trong trà thảo dược.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Trong tiếng Anh, leung cha được dịch là "trà thảo dược" nhưng nếu dịch sát nghĩa thì nó có nghĩa là "trà hạ nhiệt". Các loại thảo mộc đa phần được lấy từ tỉnh Quảng Đông của Trung Quốc và được biết đến với các tác dụng chữa bệnh. Theo nhiều người, khác với tên gọi trà của nó, hương vị của thứ đồ uống này có phần giống thuốc bắc hơn.

Khả năng điều hòa cơ thể

Người Trung Quốc thường hướng đến sự hài hòa trong cơ thể và tin rằng chế độ ăn uống ảnh hưởng đến sức khỏe của họ. Theo truyền thống, thực phẩm và thảo mộc được phân loại theo tính nhiệt và mát.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc
Một bảng phân loại các loại thực phẩm theo tính chất của chúng

Các loại thực phẩm có chứa axit thường được phân loại vào dạng thực phẩm tính nhiệt, bất kể nhiệt độ hoặc độ cay trong đó. Việc để cơ thể bị nóng trong thì sẽ dẫn tới nhiều loại bệnh. Do vậy "trà hạ nhiệt" được dùng để giảm bớt lượng nhiệt dư thừa trong cơ thể, từ đó ngăn các triệu chứng sớm của bệnh trước khi chúng kịp tiến triển.

"Yit Hey" - Nóng quá

Thời tiết nóng và ẩm ở phía Nam Trung Quốc là nơi thích hợp cho vi trùng và bệnh tật sinh sôi nảy nở. Theo lý thuyết y học cổ truyền Trung Hoa, cơ thể con người cũng dễ bị tích "nhiệt" và "ẩm" từ môi trường. Và ở Hồng Kông, 7 tháng trong năm có thời tiết nóng ẩm.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Một trong những cách để cơ thể tự điều chỉnh nhiệt độ là toát mồ hôi. Tuy nhiên, độ ẩm cao ở ngoài môi trường có thể gây hại đến khả năng tự điều hòa và khiến cho nhiệt bị tích tụ từ bên trong.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Ngoài ra, ăn quá nhiều thực phẩm mang tính nhiệt vào mùa này cũng khiến người ta dễ bị tích nhiệt.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Từ bên trong cơ thể con người, trà thảo mộc phát huy công dụng như thế nào?

Người dân từ tỉnh Quảng Đông dùng loại thức uống này vì khả năng giải nhiệt, giúp cơ thể khỏe hơn và tránh nóng trong người.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Thế nhưng, không phải ai cũng có thể dùng trà thảo mộc do tính mát của trà có thể khiến cho cơ thể bị nhiễm hàn. Ví dụ, một số người dưới đây nên tránh trà thảo mộc:

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Hành trình lịch sử của một di sản văn hóa

Những ngày đầu

Cửa hàng trà đầu tiên được thành lập vào năm 1828 bởi Wang Zebang và nó có tên là "Trà thảo dược Wanglaoji". Ông Wang mở cửa hàng đầu tiên trên đường Jingyuan trong khu vực Mười ba nhà máy của Quảng Châu và chúng được những người lao động sử dụng như một cách để giảm đau.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Người người uống, nhà nhà uống

Vào đầu thế kỷ 19, việc khám bệnh cực kỳ đắt đỏ, đặc biệt là với những người nghèo. Do vậy, mỗi lần cảm thấy không khỏe, họ lại dụng trà thảo mộc.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc
Với người lao động nghèo, trà thảo mộc còn hơn cả một thứ thức uống giải khát thông thường

Khi những người này bắt đầu di cư để tìm việc ở nước ngoài, đặc biệt là tại Hoa Kỳ, họ thường mang trà thảo mộc theo. Năm 1869, chính quyền Hồng Kông thuộc địa đưa ra lệnh cấm tháo dỡ các thùng trà thảo mộc khi mà người lao động đang ở cảng.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Các trà quán của ngày hôm nay

Hầu hết các trà quán tại Hồng Kông đều có kết cấu giống nhau với một hoặc hai nhân viên phục vụ trong quán và mọi thứ đều được đặt trong tầm tay để tiết kiệm không gian. Một chiếc bàn dài được đặt bên cạnh lối vào để khách hàng có thể vào đó mua trà rồi ra ngoài uống.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc
Hoạt tính trong cơ thể của trà như tiêu nhiệt, bổ phế, tiêu khí nóng được ghi trên các tấm bảng bằng tiếng Trung và treo ở quán
Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc
Để mang theo, khách hàng có thể yêu cầu người bán đổ trà vào các chai nhựa
Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc
Những hũ nguyên liệu này cũng có chức năng trang trí cho quán
Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Cách làm trà thảo mộc

Các công thức bí mật và bài thuốc gia truyền được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác tại các trà quán ở đây. Người Trung Quốc cũng có câu, “Ở 100 trà quán, không trà nào giống trà nào”.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc

Xu hướng trong việc lựa chọn thức uống

Trà thảo dược đã ngày càng trở nên phổ biến khi lối sống lành mạnh được nhiều người coi như ưu tiên hàng đầu. Các trà quán kiểu cũ đã hiện đại hóa và được tiếp quản bởi thành viên trong gia đình thuộc thế hệ mới. Tuy nhiên, sự tăng trưởng về số lượng các trà quán kiểu này đã chậm lại so với các cửa hàng cà phê trong 10 năm qua ở Hồng Kông.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc
Giới trẻ Hồng Kông lại tỏ ra yêu thích các thức uống từ phương Tây, đặc biệt là cà phê

Biểu tượng của một nét văn hóa Á Đông

Cả các trà quán và những tiệm cà phê đều được coi là biểu tượng cho hai nền văn hóa đối lập nhau, Đông và Tây. Trà quán chính là nơi mà người ta tìm đến khi không đến gặp bác sĩ, còn tiệm cà phê lại là chỗ để khách đến đây gặp gỡ và làm quen nhiều người khác. Một trà quán theo phong cách truyền thống thường chỉ có từ 1 đến 3 người trông quán và làm việc, theo quy mô hộ gia đình.

Khi tinh hoa ẩm thực châu Á tụ hội trong một chén trà thảo mộc
Một trà quán kiểu cũ ở WanChai, Hồng Kông

Trong khi đó, các tiệm cà phê lại chủ yếu được điều hành bởi một đội ngũ nhân viên, có nhiệm vụ rõ ràng như phục vụ, người pha chế và thu ngân. Chính sự tồn tại song song của hai loại hình phục vụ này đã khiến nền ẩm thực Hồng Kông càng trở nên đa dạng, phong phú hơn, tương xứng với nền văn hóa Đông Tây hòa hợp trong lòng hòn đảo giàu có này.

Nguồn bài: SCMP