Cuộc sống

Những sự thật trần trụi về công việc tiếp viên hàng không - Kì 1: Từ cất cánh đến hạ cánh

Chim my
Tại sao tiếp viên phải cao? Tiếp viên có được dùng điện thoại hay đọc sách trong lúc khách ngủ?

Trong nhiều năm liền, Marta đã làm việc cho hãng hàng không Emirates thuộc Ả Rập Xê Út với tư cách tiếp viên hàng không cho các chặng bay quốc tế. Xuất thân từ một thị trấn nhỏ ở Belarus, cô từng say mê những bài báo về du lịch, ngắm nhìn những con tàu rời bến và ao ước một ngày mình sẽ đi khắp các đất nước trên thế giới. Hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau dạo qua trang Instagram của cô: Martasolo với gần 100 nghìn người theo dõi để lắng nghe tâm tư, bí kíp với chút tưng tửng, hài hước của cô về nghề tiếp viên nhé!

Tất cả bắt đầu từ một giấc mơ trẻ con

Ba tôi từng đi công tác rất thường xuyên và tôi luôn muốn được đi cùng ông. Có một lần ba đồng ý để tôi cùng đến Phần Lan. Tuy nhiên giấc mơ đã tan tành vào sáng hôm sau khi tôi nhận ra mình không kịp nhận thị thực để nhập cảnh. Vậy nên lần đầu xuất ngoại của tôi là khi học đại học với một chuyến đi Châu Âu điển hình – “5 nước 1 tuần”. Đến khi ngồi trong hostel cách Paris không xa và chứng kiến hết ánh đèn hoa lệ, tôi mới hoàn hồn rằng mình đã thực hiện được giấc mơ rồi.

Đường đến Emirates - Quá tam ba bận

Nguồn: © martasolo / instagram

Ngu ngơ nghe tin đồn về những cô gái bay khắp thế giới và được trả rất nhiều tiền, tôi nộp đơn online và có cuộc hẹn phỏng vấn hai tháng sau đó. Có tầm 100 ứng viên và ai cũng quá đỗi xinh đẹp. Sau mỗi vòng loại, số cô gái còn lại cứ ít dần. Tôi đã “ngã ngựa” ở vòng cuối. Lần thứ hai cũng vậy – suýt đỗ.

Nhưng "quá tam ba bận" tôi cũng giành được cơ hội làm việc quý giá ở đây sau 3 tuần kể từ vòng phỏng vấn cùng 29 cô gái khác. Tôi đã sẵn sàng cho chuyến đi đầu tiên với một tấm vé, 200 đô tiền mặt và một bản sao hợp đồng lao động trong tay.

Làm thế nào để trở thành tiếp viên hàng không?

View this post on Instagram

Женщинам в ОАЭ разрешили управлять самолётом! ⠀ И уже давно???? но хочется повторять это снова и снова ⠀ На фото первые местные женщины, ставшие пилотами в Эмиратах: Шайма Рашед (это она в сторис вам сегодня улыбалась????) и Аиша Аль-Мансури — пилот огромного Аэробуса 380 ⠀ По её словам: «Женщины могут быть кем угодно. Каждая должна следовать по тому пути, который ее вдохновляет и делает счастливой». Её выбрали для тренинга среди 450 кандидатов-мужчин, и летает она уже 5 лет! Заслуженный ❤ ⠀ И все же женщина не может управлять самолетом... ⠀ Слышится из уст и некоторых пассажиров, и моих подписчиков и, что скрывать, самих пилотов. Они ревностно шутят, что женщин без присмотра нельзя оставлять за рулем ⠀ Я их не виню, этот стереотип действительно есть в обществе, ведь долгое время профессия была доминантно-мужской, а девочки становились стюардессами ⠀ Но ничто не мешает женщине пройти тот же самый тренинг и выучиться. Или думаете, каждый пилот был рожден с воздушным складом ума? Когда они приходят на обучение, у многих нет и понятия, о чем это, зато есть желание, и это главное ⠀ Я летала с женщинами и мне тоже не все равно, что они за штурвалом: привычно, когда мужчина, и очень приятно, что всё чаще слышу женский голос ⠀ Если вам все же страшно сесть в самолет к женщине, то вот авиалинии, которых следует избегать: Flybe, Luxair, Qantas, Hawaiian, Emirates...и Аэрофлот???? Самый большой % пилотов-женщин в них ⠀ А вообще пилот - это не про пол, а звание, одобренное печатью жёсткого отбора и тренинга ⠀ Думаю, скоро наряду с традиционной униформой, придется выпустить вариант для женщин — юбку-пилотку???? ⠀ Для вас есть разница, какого пола пилот, который "с вами говорит, дамы и господа"? А если я стану пилотом, полетите со мной?????

A post shared by ✈ СТЮАРДЕССА | DUBAI ???? AVIA (@martasolo) on

  • Học ngoại ngữ thật tốt, học càng nhiều ngoại ngữ thì điểm đến càng đa dạng
  • Không “tha thu” hay bấm khuyên lỗ chỗ
  • Đừng hút thuốc
  • Ăn uống cẩn thận, thể dục thể thao điều độ thì làm việc ngon lành, chịu đựng được áp lực cao và không lo bị mời nghỉ việc sau kì khám sức khỏe
  • Đừng bỏ học, CV của bạn quyết định rất nhiều đó
  • Nếu đã thất bại thì đừng ngại thử lại như cách tôi đã làm. Nhu cầu của các hãng cũng rất lớn. Mỗi lần phỏng vấn là một lần cải thiện bản thân.
  • Không được thấp. Bạn không cần là người mẫu, nhưng cao một chút là vì lý do an toàn cả đó. Đóng kệ hành lý trên đầu là việc bắt buộc, các thiết bị an toàn cũng ở trên cao, vậy nên chiều cao rất quan trọng.

Tiếp viên thì chuẩn bị những gì?

Nguồn: © martasolo / instagram

Khi máy bay hạ cánh khẩn cấp xuống nước thì sẽ chỉ có 90 giây để di tản tất cả mọi người khỏi máy bay. Không ai bị thương, tất cả đều trượt xuống cầu trượt khẩn cấp. Để gia hạn được giấy phép bay thì mỗi tiếp viên phải tham gia training kĩ năng này mỗi năm một lần.

Tiếp theo thì phải tập luyện tình huống có cháy trong khoang hành khách. Phải học cách “gào” với khách, “Mở khóa dây an toàn, mặc áo phao vào!”. Chúng tôi bơi vào bờ, thảo luận phương án giải quyết, dùng các thuật ngữ hàng không, làm dấu hiệu SOS, sống sót trên đủ mọi loại địa hình từ rừng già đến Bắc Cực, từ sa mạc đến biển khơi.

Ngày thứ hai thì phải học cách sơ cứu, hô hấp nhân tạo, thậm chí là cả… đỡ đẻ! Mỗi lần thực hiện tình huống giả định đều sợ thật đấy, nhưng nó cho tôi thấy được trách nhiệm và khả năng của mình trên mỗi chuyến bay

Giờ làm việc thách thức mọi giới hạn

Nhớ đến sân bay hai giờ trước khi khởi hành. Cộng thêm thời gian bay, thời gian chuẩn bị máy bay trước khi hành khách vào cabin, bay về và kiểm tra lần cuối thì thời gian làm việc cũng khá nhiều. Chẳng hạn như chuyến từ Moscow đến St. Petesburg (Nga) cả đi lẫn về 8 tiếng làm việc một ngày. Thực tế công việc thường dao động từ 13-15 giờ. Kỉ lục của tôi là 22 tiếng làm việc không ngừng nghỉ.

Ai sẽ quyết định điểm đến của bạn?

  • Một thuật toán ngẫu nhiên quyết định ngày làm việc của bạn
  • Vị trí công việc. Nếu là tiếp viên thường phục vụ hạng phổ thông thì sẽ đi Thái Lan thường xuyên hơn các tiếp viên thương gia vì lượng tiếp viên hạng phổ thông thì nhiều hơn và họ cần có mặt thường xuyên trên các chuyến bay
  • Khả năng ngoại ngữ. Trên chuyến bay luôn phải có ít nhất một người nói được ngôn ngữ của điểm đến. Ví dụ như, tiếp viên biết tiếng Bồ Đào Nha có khả năng cao được điều đi Brazil hơn là tôi.
  • Múi giờ. Đi hết các nước châu Á rồi sang Mỹ ngay sẽ rất khó để có thể tỉnh táo và giữ vững nụ cười với hành khách. Việc bay sang các nước châu Âu sẽ là lựa chọn an toàn hơn
  • Kinh nghiệm công việc. Làm càng lâu năm, vị trí càng cao, bạn càng có tiếng nói và sự quen biết để đề xuất điểm đến của mình

Sẵn sàng ra sân bay chưa?

Đầu tiên, hãng hàng không sẽ gọi điện thoại cho bạn từ một đến ba lần. Nếu không nhấc máy, coi như bạn nhận “án treo” và chuẩn bị tinh thần nghỉ làm đến hết tháng nhé! Phải dành cả ngày chờ điện thoại mà bay sang thành phố/đất nước gần nhất. Và trong 3 tháng đầu tại Emirates, tiếp viên mới chưa được tự đề xuất chuyến bay hoặc đổi chuyến với đồng nghiệp đâu.

Đến đúng giờ mà quên chứng minh thư, đồng phục, giấy phép bay, danh sách các mũi tiêm phòng thì bạn đắc tội lớn với sếp rồi! Đau bụng đi ngoài là lỗi của bạn. Gặp vấn đề về sức khỏe thì phải báo trước ít nhất 4 tiếng. Ốm đau dịp Giáng sinh và các dịp lễ lạt là rất “đáng nghi". Ngủ quên trong khách sạn sẽ được gọi dậy, không có trong phòng thì tự động sa thải nhé!

Lúc đi hết mình, lúc nhìn hết hồn!

Nguồn: © martasolo / instagram

Có một truyền thống lâu nay trước chuyến bay đầu tiên đó là giới thiệu bản thân với các phi công. Tôi đã phải trả lời rất nhiều câu hỏi, nhưng thứ thu hút sự chú ý của tôi là có một màn hình hiện lên phía bên trong của nhà vệ sinh – có vẻ như lắp máy quay trong đó. Các phi công tỉnh rụi “Ủa bộ cô không biết có camera khắp máy bay này sao?" Tôi đỏ mặt và cố kết thúc cuộc nói chuyện thật nhanh rồi ra khỏi buồng lái. Tôi đã không dám đi vệ sinh cho đến khi ai đó bảo rằng màn hình chỉ đang hiện một hình ảnh đã download trước đấy.

Bắt đầu bằng hạng phổ thông

Nguồn: © martasolo / instagram

Tất cả tiếp viên đều bắt đầu bằng hạng phổ thông – cách hiệu quả nhất để tăng cường sức chịu đựng trong quá trình làm việc: Ba giờ đứng liên tục (thậm chí chạy khắp máy bay), vốn từ vựng chỉ xoay quanh “thịt gà hay thịt lợn” “trà hay cà phê” hoặc “chúng tôi không có cái này”. Nhưng hoàn toàn có thể dịu bớt lời phàn nàn của một hành khách khó tính bằng một cái bánh từ hạng thương gia.

Muốn làm việc cho hạng thương gia thì phải qua vòng phỏng vấn, training. Bạn sẽ được đào tạo để phân biệt cách loại rượu, chọn đúng loại ly, biết món nào hợp với đồ uống nào và sử dụng nhiều từ “phức tạp” hơn là “có” và “không”.

Khao khát hơn cả, đó là hạng nhất. Giờ thì số lượng rượu phải phân biệt sẽ nhiều hơn (rượu ngâm bao nhiêu năm, ở vùng nào, phải biết dọn bàn, trò chuyện với khách VIP). Tôi vẫn nhớ chuyến bay năm 2014 với thủ tướng của New Zealand – chúng tôi phục vụ ngài rượu Sauvignon Blanc, món cá hồi sốt kem cùng bông cải xanh.

“Chúc ngài Thủ Tướng ngon miệng!"

Đôi khi ở cùng một khoang, các tiếp viên có thể luân phiên thay đổi công việc, hỗ trợ nhau. Nhưng đến đoạn hướng dẫn an toàn thì khoang nào cũng như khoang nào.

View this post on Instagram

Я рада, что вы об этом узнаете! ⠀ 27 июня самолет Ан-24 авиакомпании «Ангара», летевший по маршруту Улан-Удэ-Нижнеангарск (Бурятия), совершил жесткую посадку в аэропорту из-за отказа двигателя ⠀ И все бы ничего, но из-за неисправности самолёт занесло на взлетно-посадочной полосе и он врезался в здание очистных сооружений ⠀ Удар повредил носовую часть, пилот и бортмеханик погибли, а самолёт загорелся ⠀ На борту оставалось 43 пассажира и единственная бортпроводница рейса - Елена Лапуцкая. Сразу же после столкновения она сориентировалась и начала открывать передний аварийный выход. Дверь не поддалась из-за повреждения ⠀ Салон наполнялся дымом. Елена кинулась к аварийному выходу в хвосте и начала эвакуацию пассажиров. Убедившись, что в задымленном салоне никого не осталось, покинула самолет и сама ⠀ Благодаря ее грамотным действиям были спасены все пассажиры, их ответная реакция тоже помогала эвакуации ⠀ В больнице врачи обнаружили у бортпроводницы переломы ребер. В таком состоянии она за пять минут успела эвакуировать всех ⠀ Елене 41 год, 18 лет она работает бортпроводницей. В интервью сказала, что только на следующий день к ней пришел страх происшедшего. Представляете, какая реакция, отвага и профессионализм у неё! ⠀ После реабилитации она собирается вернуться в авиацию ⠀ Сейчас решают, как и когда наградить этот экипаж. Но давайте не будем здесь это обсуждать, это дела каких-то инстанций, а мы обычные люди, которые стараются выполнять работу грамотно, которые летают на отдых и по делам каждый день. Елена, для нас вы герой, и это главное! ⠀ Делитесь этой историей со знакомыми, пусть больше людей узнает о ее подвиге! *photo wired.com

A post shared by ✈ СТЮАРДЕССА | DUBAI ???? AVIA (@martasolo) on

Đội tiếp viên làm gì khi các vị khách say giấc nồng?

  • Dọn dẹp bếp ăn
  • Hỏi thăm những người không ngủ được, mang nước cho họ để không bấm nút yêu cầu phục vụ và làm người bên cạnh mất ngủ. Bên cạnh đó còn đánh thức những ai đang ngủ dưới sàn
  • Kiểm tra xem có đồ chơi rơi xuống đất hay không, các em bé đã được thắt dây an toàn khi ngủ chưa.
  • Đóng cửa sổ. Tiếp viên sẽ làm được điều đó mà không đánh thức ba vị khách ngồi kế nhau
  • Tắt màn hình. Bạn nghĩ màn hình tự tắt sao?
  • Đấu tranh với hai thứ: đồng hồ sinh học và ai trong đội tiếp viên sẽ mang nước cho người mất ngủ tiếp theo.
  • Một giờ trước khi đánh thức thì phải chuẩn bị đồ ăn.
  • Không được động vào điện thoại, sách vở, báo chí. Bạn và các đồng nghiệp sẽ phải luôn luôn túc trực đề phòng mọi tình huống có thể xảy ra.

Kì sau: Máy bay có gì hay?

Nguồn bài: Bright Side