Thiên nhiên

Tại sao người Việt Nam lại tiêu thụ sừng tê giác nhiều đến vậy?

Vương Châu
Bất chấp đủ mọi chiến dịch, Việt Nam vẫn lọt vào những vị trí top đầu trên thế giới về số lượng người tiêu thụ sừng tê giác.

Có thể nói, Việt Nam là một trong những quốc gia có nạn săn trộm cũng như nhiều người sử dụng sừng tê giác nhất trên thế giới. Một nghiên cứu từ trường đại học ở Đan Mạch về vấn nạn tiêu thụ quá mức sừng tê giác ở Việt Nam đã chỉ ra rằng: người tiêu thụ sừng tê giác không hề quan tâm đến nạn săn trộm tê giác. Và chính hành vi này đã gián tiếp tiếp tay cho những tên tội phạm nguy hiểm ngoài kia, và cũng chính họ là một trong những nguyên nhân dẫn đến nạn tuyệt chủng các loài động vật quý hiếm.

Tại sao người Việt Nam lại tiêu thụ sừng tê giác nhiều đến vậy?
Cảnh sát Malaysia đã tịch thu 50 chiếc sừng tê giác được vận chuyển từ châu Phi qua Việt Nam vào năm ngoái.

Theo thống kê, vào năm ngoài, có tới 1.100 con tê giác đã bị bọn săn trộm giết chết. Tính tới thời điểm hiện nay, trên thế giới chỉ còn khoảng 29.500 con tê giác. Việt Nam đã đưa ra vô số những biện pháp để giảm thiểu vấn nạn săn trộm đang hoành hành những năm gần đây. Năm 2015, chính phủ Việt Nam đã tăng cường các biện pháp trừng phạt đối với việc buôn bán và sử dụng sừng tê giác bất hợp pháp. Tuy nhiên, bất chấp mọi chiến dịch, tại sao người Việt Nam vẫn không ngừng mua sừng tê giác?

1. Vị thuốc chữa "bách bệnh" và công cụ để "khoe giàu"

Qua một cuộc phỏng vấn khoảng 30 người (họ là những người tiêu thụ sừng tê giác và có 1 người buôn bán sừng tê giác), các tác giả đã nhận thấy rằng họ đều là những đại gia có máu mặt và sở hữu nguồn thu nhập "khủng" tại thủ đô Hà Nội.

Tại sao người Việt Nam lại tiêu thụ sừng tê giác nhiều đến vậy?

Những người tham gia phỏng vấn chia sẻ rằng họ sử dụng sừng tê giác để điều trị say rượu, sốt, bệnh gút hay thậm chí là cả những căn bệnh nan y như ung thư hoặc đột quỵ. Một số người mua sừng tê giác cho người thân bị bệnh nan y sử dụng với sự tin tưởng mãnh liệt rằng "thứ thuốc" đó sẽ giúp người bệnh yên tâm phần nào.

"Qua cuộc phỏng vấn, chúng tôi đã đi đến một kết luận đáng buồn: sừng tê giác là loại thuốc thần thánh có thể chữa bách bệnh đã ăn sâu vào tâm trí nhiều người Việt Nam." - hai tác giả viết.

Tại sao người Việt Nam lại tiêu thụ sừng tê giác nhiều đến vậy?
Hai chú tê giác trắng tại khu bảo tồn ở Kenya.

Bên cạnh đó, sừng tê giác được coi là biểu tượng của địa vị xã hội. Một số người thường xuyên chia sẻ "vị thuốc thần" này trên mạng xã hội để chứng tỏ sự giàu có của mình. Hơn nữa, họ tin rằng sừng tê giác là công cụ tuyệt vời để củng cố và cải thiện các mối quan hệ làm ăn. Việc tặng nguyên một bộ sừng tê giác được xem như một cách lấy lòng những người có địa vị và quyền lực ở xã hội Việt Nam.

2. Sự vô tâm

Cuộc phỏng vấn cũng cho thấy việc sử dụng sừng tê giác KHÔNG HỀ BỊ KÌ THỊ ở Việt Nam. Những người tiêu dùng được phỏng vấn cho biết họ không quan tâm đến nạn săn trộm hay tình trạng hiện giờ của loài tê giác. Việc giết tê giác ở châu Phi được coi là một vấn đề xa vời, họ cho rằng việc đó chẳng liên quan gì đến họ vì họ chẳng giết bất cứ con tê giác nào cả.

Tại sao người Việt Nam lại tiêu thụ sừng tê giác nhiều đến vậy?

Họ cũng không quan tâm đến hậu quả pháp lý từ việc mua sừng tê. Mặc dù bộ luật hình sự của Việt Nam nghiêm cấm buôn bán trái phép và sử dụng sừng tê giác, thế nhưng tất cả những người được phỏng vấn đều tin rằng cảnh sát sẽ chẳng bao giờ chú ý đến việc người nào buôn bán hay sử dụng sừng tê cả. Và vấn đề ở chỗ... họ hoàn toàn đúng.

3. Cần thay đổi chiến thuật chống mua bán sừng tê giác?

Nghiên cứu đã tìm ra lý do tại sao các chiến dịch chống việc mua bán sừng tê giác hiện tại ở Việt Nam lại không hề có hiệu quả. Cụ thể, họ thường có xu hướng nhấn mạnh hoàn cảnh hiện tại của loài tê giác, khẳng định sừng tê giác không phải là "thần dược" hoặc chú trọng vào những vấn đề pháp lý từ việc mua sừng. Một số chiến dịch khác cũng thường xuyên so sánh sừng tê giác với móng tay của con người (đều được làm từ keratin). Và rõ ràng, những người mua sừng tê giác không hề bị thuyết phục bởi bất kỳ lý do nào trong số này.

Tại sao người Việt Nam lại tiêu thụ sừng tê giác nhiều đến vậy?

Ngoài ra, nghiên cứu cũng đưa ra một số đề xuất cho rằng hợp pháp hóa việc mua bán sừng tê có kiểm soát có thể làm giảm nạn săn trộm.

Nguồn bài: theconversation